Phong thủy nhà bếp: những điều kiêng, và lý do thật đằng sau
Chỗ nào em không tìm được lý do thực tế, em nói rõ là thuần túy quan niệm.
Những điều kiêng có lý do thực tế rõ ràng
1. Bếp không đối thẳng cửa chính
Quan niệm: cửa chính là nơi khí vào nhà; bếp lộ thẳng ra cửa thì tài lộc bị thổi tán, và "lộ bếp" là điều tối kỵ.
Lý do thực tế: rất rõ ràng. Gió lùa thẳng từ cửa vào làm tạt lửa bếp gas, lửa cháy không đều, tốn gas, và nguy hiểm nếu lửa tắt mà gas vẫn ra. Bụi từ ngoài đường bay thẳng vào chỗ nấu. Thêm nữa, khách vào nhà nhìn thẳng vào chậu bát đĩa chưa rửa.
Cách xử lý khi nhà đã xây: làm vách ngăn lửng, kệ trang trí, bình phong, hoặc đơn giản là xoay lại vị trí bếp nấu trong dãy tủ. Đây là điều kiêng đáng nghe theo, kể cả với người không tin phong thủy.
2. Bếp nấu không đặt sát chậu rửa
Quan niệm: Thủy khắc Hỏa, nước và lửa đặt cạnh nhau thì xung khắc, gây bất hòa trong nhà.
Lý do thực tế: nước bắn từ chậu rửa vào chảo dầu đang nóng gây bắn dầu, bỏng. Và không có chỗ đặt đồ vừa sơ chế xong giữa hai khu.
Khoảng cách nên có: tối thiểu khoảng 60 cm mặt đá giữa chậu rửa và bếp nấu, thoải mái là 80 – 90 cm. Đây cũng chính là khoảng sơ chế mà bếp nào cũng cần.
3. Bếp không đặt dưới xà ngang hoặc dưới nhà vệ sinh tầng trên
Quan niệm: xà đè gây áp lực lên người nấu; nhà vệ sinh phía trên là uế khí đè lên nơi nấu ăn.
Lý do thực tế: phần nhà vệ sinh tầng trên là lý do rất chính đáng — rủi ro rò rỉ nước thải xuống khu vực nấu ăn. Chống thấm sàn vệ sinh hỏng sau vài năm là chuyện thường gặp. Phần xà ngang thì chủ yếu là cảm giác bức bối khi đứng lâu dưới trần thấp.
4. Bếp không đặt sát tủ lạnh
Quan niệm: cũng là Thủy khắc Hỏa.
Lý do thực tế: nhiệt từ bếp làm tủ lạnh phải chạy nhiều hơn, tốn điện và giảm tuổi thọ máy nén. Nhà sản xuất tủ lạnh cũng khuyến cáo đặt xa nguồn nhiệt. Nên chừa ít nhất 40 – 50 cm, hoặc có vách ngăn cách nhiệt.
5. Bếp không quay lưng ra cửa sổ, không đặt dưới cửa sổ
Quan niệm: bếp cần có chỗ tựa vững, "tọa cát hướng cát"; lưng bếp trống là không có điểm tựa.
Lý do thực tế: gió từ cửa sổ tạt làm tắt lửa, mưa hắt vào bếp, và nắng chiếu trực tiếp làm hỏng thực phẩm để trên mặt bếp. Bếp gas đặt dưới cửa sổ mở là tình huống gây tắt lửa nhiều nhất.
6. Bếp không đặt giữa nhà
Quan niệm: trung cung là tâm điểm của nhà, nên để thoáng, đặt bếp vào đó là "hỏa thiêu tâm".
Lý do thực tế: bếp ở giữa nhà thì mùi và dầu mỡ lan khắp các phòng, và rất khó kéo ống hút mùi ra ngoài — đây là vấn đề kỹ thuật thật, không phải quan niệm. Đường ống càng dài và càng nhiều khúc cua thì hút càng kém.
Những điều thiên về quan niệm
Em liệt kê để anh/chị biết khi thầy phong thủy nhắc tới, nhưng không tìm được lý do kỹ thuật:
- Bếp không cùng hướng với bàn thờ, và không đặt bếp ngay dưới hoặc sau lưng bàn thờ.
- Bếp không đối diện cửa phòng ngủ — tuy phần này có lý do thật là mùi thức ăn vào phòng ngủ.
- Số bậc, số cánh tủ, màu sắc theo mệnh gia chủ.
- Bếp không đặt ở hướng Tây theo một số trường phái — dù hướng Tây nắng chiều gắt cũng là lý do thực tế để tránh.
Nếu nhà đã xây rồi thì làm sao
Đây là tình huống phổ biến nhất khi khách gọi bên em. Theo thứ tự từ dễ tới khó:
- Xoay vị trí bếp nấu trong dãy tủ. Thường giải quyết được phần lớn vấn đề mà không phải đụng tới kết cấu. Chỉ cần dời đường gas hoặc ổ cắm bếp từ.
- Thêm vách lửng, bình phong, kệ trang trí để chắn tầm nhìn thẳng từ cửa.
- Đổi bếp gas sang bếp từ nếu vấn đề là gió tạt lửa. Bếp từ không có lửa để tắt.
- Dời cả khu bếp sang vị trí khác. Tốn nhất, vì phải làm lại điện nước và ống hút mùi.
Màu sắc bếp theo mệnh
Nhiều gia chủ hỏi về màu tủ bếp hợp mệnh. Theo ngũ hành, mỗi mệnh tương ứng một nhóm màu:
| Mệnh | Màu tương hợp | Màu tương sinh |
|---|---|---|
| Kim | Trắng, xám, ghi | Vàng đất, nâu |
| Mộc | Xanh lá | Đen, xanh dương |
| Thủy | Đen, xanh dương | Trắng, xám |
| Hỏa | Đỏ, cam, hồng | Xanh lá |
| Thổ | Vàng đất, nâu | Đỏ, cam |
Thực tế thì hầu như luôn có cách dung hòa: dùng màu hợp mệnh cho cánh tủ dưới hoặc cho mảng tường kính sau bếp, còn tủ trên để màu sáng trung tính cho bếp đỡ tối. Rất hiếm khi phải sơn cả bếp một màu đậm chỉ vì mệnh.
Cách Tropicity thực hiện
Bên em không nhận xem phong thủy, đó là việc của thầy. Nhưng bên em thực hiện việc được với thầy phong thủy của gia chủ: nhận yêu cầu bằng văn bản, đưa vào bản vẽ, và báo lại ngay nếu một yêu cầu xung đột với kết cấu, đường ống hoặc công năng — để gia chủ và thầy quyết trước khi thi công, không phải sau.
Khi nhà đã xây và bếp vướng điều kiêng, bên em khảo sát rồi đưa hai ba phương án kèm chi phí từng phương án, để anh/chị chọn.
Xem thêm hướng bếp tính thế nào cho đúng, những điều phong thủy phải chốt trước khi vẽ, hoặc chọn kiểu bố trí bếp.