Gỗ cho nội thất xuất khẩu: chọn loại nào, và cần hồ sơ gì
Với hàng xuất khẩu, chọn gỗ không chỉ là chuyện đẹp và bền. Nó quyết định ba thứ cùng lúc: giá thành, khả năng chịu được chuyến đi container, và hàng có qua được cửa hải quan nước nhập không. Thứ ba là thứ nhiều người bỏ quên cho tới khi lô hàng bị giữ.
Các loại gỗ hay dùng cho hàng xuất khẩu từ Việt Nam
Gỗ cao su
Loại được dùng nhiều nhất cho đồ nội thất xuất khẩu của Việt Nam, vì nguồn trong nước dồi dào từ các vườn cao su hết chu kỳ lấy mủ.
- Hợp với: mặt bàn ghép thanh, khung ghế, chân bàn, đồ trẻ em, hàng đóng hộp phẳng.
- Điểm mạnh: giá hợp lý, vân nhẹ và màu sáng nên dễ nhuộm sang màu khác, ít co ngót sau khi sấy đúng.
- Phải chú ý: gỗ cao su dễ bị nấm mốc xanh nếu không xử lý và sấy kịp sau khi xẻ. Đây là lỗi thường gặp nhất với gỗ cao su, và nó hiện ra sau khi hàng đã sang tới nơi.
- Lợi thế hồ sơ: nguồn gốc trong nước, truy xuất dễ hơn gỗ nhập.
Gỗ sồi (oak)
Chủ yếu nhập từ Mỹ và châu Âu, dùng cho hàng giá cao hơn.
- Hợp với: mặt bàn nguyên tấm, đồ nội thất khách sạn, hàng có giá bán cao.
- Điểm mạnh: vân đẹp và rõ, cứng, khách Mỹ và châu Âu quen mắt với loại gỗ này.
- Phải chú ý: giá cao, và vì là gỗ nhập nên phải giữ đủ chứng từ nhập khẩu để chứng minh nguồn gốc khi xuất ngược trở lại.
Gỗ tràm (keo, acacia)
- Hợp với: ván ghép, đồ ngoài trời, thớt và đồ bếp, hàng số lượng lớn giá vừa.
- Điểm mạnh: trồng trong nước, giá tốt, màu ấm, chịu ẩm khá.
- Phải chú ý: vân và màu không đều giữa các thanh, nên hàng ghép thanh cần lựa màu kỹ, nếu không mỗi sản phẩm một kiểu.
Ván công nghiệp (MDF, ván dán, ván dăm)
Dùng cho phần thân tủ, hậu tủ, đáy ngăn kéo — những chỗ cần phẳng và ổn định.
Sấy gỗ: con số quan trọng nhất của hàng xuất khẩu
Đồ gỗ làm ở Việt Nam, nơi không khí ẩm, rồi đi tới những nơi mùa đông khô hanh. Gỗ nhả ẩm, co lại, và chỗ nào ghép là chỗ đó hở.
Nguyên tắc: sấy theo độ ẩm cân bằng của nơi hàng sẽ tới, không phải của nơi sản xuất. Hàng đi Bắc Mỹ và Bắc Âu cần sấy khô hơn hàng bán trong nước hoặc đi Đông Nam Á.
Ba câu nên hỏi xưởng:
- Sấy đến độ ẩm bao nhiêu phần trăm, và dựa theo thị trường nào?
- Đo bằng máy gì, đo ở đâu trên thanh gỗ (bề mặt hay lõi)?
- Có ghi lại số đo theo từng lô không?
Câu hỏi đúng là: xưởng đo lại độ ẩm khi nhận gỗ thế nào, và có quyền trả lô không đạt không?
Hồ sơ nguồn gốc gỗ: hai thị trường, hai yêu cầu
Thị trường Mỹ
Hàng gỗ nhập vào Mỹ phải khai báo nguồn gốc thực vật. Những thứ cần chuẩn bị:
- Tên khoa học của loài gỗ — không phải tên thương mại. "Gỗ cao su" phải ghi được thành tên khoa học.
- Nước khai thác, theo từng lô.
- Phạm vi mặt hàng phải khai báo đã mở rộng dần, nên không nên dựa vào việc trước đây mặt hàng này không phải khai báo.
Thị trường châu Âu
Quy định chống mất rừng (EUDR) đòi truy xuất tới lô đất khai thác, chặt hơn hẳn mức cũ vốn chỉ cần chứng minh "hợp pháp". Xem bài riêng về EUDR.
Chứng chỉ rừng (FSC, PEFC)
Không bắt buộc về luật, nhưng ngày càng nhiều khách lớn yêu cầu. Lưu ý một điểm thường bị hiểu nhầm: chứng chỉ áp cho từng dòng gỗ và từng chuỗi cung ứng, không áp cho cả xưởng. Một xưởng "có FSC" không có nghĩa mọi sản phẩm của họ đều có. Hỏi rõ chứng chỉ phủ phần nào của chính sản phẩm anh/chị đặt.
Chọn gỗ theo mặt hàng
| Mặt hàng | Thường dùng | Vì sao |
|---|---|---|
| Bàn ghế đóng hộp phẳng | Cao su ghép thanh | Giá tốt, nhẹ, ổn định sau sấy |
| Đồ ngoài trời | Tràm, hoặc gỗ cứng chịu ẩm | Chịu được ẩm và thay đổi thời tiết |
| Mặt bàn cao cấp | Sồi | Vân đẹp, khách phương Tây quen mắt |
| Thân tủ, hậu tủ | Ván công nghiệp đạt chuẩn phát thải | Phẳng, ổn định, rẻ hơn gỗ đặc |
| Đồ trẻ em | Cao su, hoàn thiện gốc nước | Yêu cầu an toàn chặt hơn |
| Thớt, đồ bếp | Tràm, cao su ghép | Chịu ẩm, giá hợp lý |
Cách Tropicity làm việc với gỗ
Xưởng Tropicity sản xuất cả hàng trong nước lẫn hàng xuất khẩu dưới thương hiệu BUI'S Tropics Furni, với ghế xếp gỗ và bàn trà đang bán trên Amazon.com. Nghĩa là bên em đã tự đi qua toàn bộ yêu cầu hồ sơ của thị trường Mỹ cho sản phẩm của chính mình, không chỉ nghe kể lại.
Với đơn gia công, bên em thống nhất loài gỗ, độ ẩm sấy và nguồn ván ngay từ bước báo giá, vì ba thứ đó không đổi được sau khi đã vào sản xuất.
Bên em đo lại độ ẩm khi nhận từng lô gỗ, và cung cấp hồ sơ nguồn gốc gỗ theo lô cho đơn hàng xuất khẩu. Yêu cầu chứng chỉ của từng thị trường, bên em trao đổi cụ thể theo đơn hàng.
Xem trang BUI'S Tropics Furni, hỏi gì khi chọn xưởng gia công, hoặc nội thất cho công trình trong nước.